Τρεις λωρίδες ανά κατεύθυνση

Ενα έργο που εδώ και χρόνια επανέρχεται στη δημόσια συζήτηση ως υπόσχεση για την ανακούφιση του κυκλοφοριακού φόρτου στην Αττική φαίνεται πλέον να περνά σε πιο ώριμη φάση. Η Σήραγγα Ηλιούπολης, το υπόγειο οδικό πέρασμα που σχεδιάζεται να συνδέσει τη Δυτική Περιφερειακή Υμηττού με τη λεωφόρο Βουλιαγμένης, επανέρχεται δυναμικά στο προσκήνιο. Αλλωστε και ο αναπληρωτής υπουργός Υποδομών και Μεταφορών, Κωνσταντίνος Κυρανάκης έχει αναφέρει με σαφήνεια στη Βουλή ότι «η ολοκλήρωση της σήραγγας Ηλιούπολης προχωρά». Ετσι, έρχεται να δώσει νέο πολιτικό και τεχνικό βάρος σε ένα σχέδιο που για μεγάλο διάστημα αντιμετωπιζόταν με επιφυλάξεις, κυρίως λόγω της πολυπλοκότητας και του μεγάλου αποτυπώματός του στον χάρτη των μεταφορών της πρωτεύουσας.

Πρόκειται για την κατασκευή ενός τούνελ μήκους περίπου 3 χιλιομέτρων, η οποία θα διαθέτει τρεις λωρίδες κυκλοφορίας ανά κατεύθυνση. Η σήραγγα δεν θα έχει ενδιάμεσες εξόδους και θα ξεκινά να κατεβαίνει υπόγεια κοντά στη λεωφόρο Κατεχάκη, καταλήγοντας σε κόμβο της λεωφόρου Βουλιαγμένης. Ουσιαστικά μιλάμε για επέκταση της Αττικής οδού και ειδικότερα της Δυτικής Περιφερειακής Υμηττού προς την περιοχή του Ελληνικού. Στο πλαίσιο της συνολικής αυτής αναμόρφωσης, προβλέπεται επίσης η δημιουργία ανισόπεδων κόμβων στη λεωφόρο Βουλιαγμένης. Οι παρεμβάσεις αυτές αναμένεται να βελτιώσουν τη ροή της κυκλοφορίας, περιορίζοντας την ανάγκη για φωτεινούς σηματοδότες που σήμερα προκαλούν συχνές καθυστερήσεις.

Η σημασία του έργου δεν περιορίζεται μόνο στο τεχνικό του μέγεθος. Πρόκειται για μια παρέμβαση που, εφόσον υλοποιηθεί όπως έχει σχεδιαστεί, μπορεί να αλλάξει ουσιαστικά τον τρόπο με τον οποίο πραγματοποιούνται οι μετακινήσεις από τα βόρεια και κεντρικά σημεία της Αθήνας προς τα νότια προάστια και το παραλιακό μέτωπο. Στην καρδιά του σχεδιασμού βρίσκεται μια υπόγεια σήραγγα μήκους περίπου 3 χιλιομέτρων, η οποία θα λειτουργεί ως κλειστός άξονας ταχείας διέλευσης, χωρίς ενδιάμεσες εξόδους. Με τρεις λωρίδες ανά ρεύμα κυκλοφορίας, το έργο φιλοδοξεί να δημιουργήσει έναν νέο, άμεσο διάδρομο κίνησης, ικανό να απορροφήσει σημαντικό μέρος της πίεσης που σήμερα δέχονται κεντρικές λεωφόροι και διασταυρώσεις.

Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, η σήραγγα θα ξεκινά από την περιοχή της Κατεχάκη, θα διασχίζει υπόγεια τον όγκο του Υμηττού και θα καταλήγει στη λεωφόρο Βουλιαγμένης μέσω νέου κόμβου.

Εξοικονόμηση χρόνου

Ουσιαστικά θα πρόκειται για μια νέα οδική αρτηρία που θα επιτρέπει στους οδηγούς να παρακάμπτουν ένα μεγάλο μέρος της αστικής συμφόρησης, ακολουθώντας μια πιο σύντομη και σταθερή διαδρομή. Για χιλιάδες καθημερινούς χρήστες του οδικού δικτύου αυτό μεταφράζεται σε αισθητή εξοικονόμηση χρόνου και σε πιο προβλέψιμες μετακινήσεις, ειδικά τις ώρες αιχμής, όταν η κυκλοφορία στους βασικούς άξονες της νότιας Αθήνας γίνεται ιδιαίτερα επιβαρυμένη.

Η διαφορά αποτυπώνεται ξεκάθαρα και στον εκτιμώμενο χρόνο διαδρομής. Σήμερα, η μετάβαση από την Κατεχάκη προς το Ελληνικό μπορεί να απαιτήσει από 25 έως και 30 λεπτά, ανάλογα με την πυκνότητα της κυκλοφορίας. Με τη νέα σύνδεση ο στόχος είναι η ίδια διαδρομή να πραγματοποιείται σε λιγότερο από 10 λεπτά. Αυτή η μείωση, που αγγίζει ή και ξεπερνά το 70%, αναδεικνύει γιατί η Σήραγγα Ηλιούπολης περιγράφεται ως ένα από τα πιο κρίσιμα έργα υποδομής για το Λεκανοπέδιο. Δεν αφορά μόνο την άνεση του οδηγού, αλλά τη συνολική λειτουργικότητα του αστικού ιστού, την καλύτερη σύνδεση διαφορετικών περιοχών και την αποφόρτιση δρόμων που σήμερα λειτουργούν στα όριά τους. Παράλληλα, το έργο συνδέεται άμεσα με τη γενικότερη επέκταση της Αττικής οδού προς το Ελληνικό και την παραλιακή ζώνη. Η Δυτική Περιφερειακή Υμηττού αποκτά, μέσω της σχεδιαζόμενης σήραγγας, συνέχεια προς ένα τμήμα της Αττικής που αναμένεται να γνωρίσει ακόμη μεγαλύτερη ανάπτυξη τα επόμενα χρόνια. Ιδιαίτερο βάρος έχει σε αυτό το πλαίσιο και η σχέση του έργου με την επένδυση στο The Ellinikon, η οποία μετασχηματίζει ήδη το νότιο παραλιακό μέτωπο και αναμένεται να αυξήσει σημαντικά τις μετακινήσεις κατοίκων, εργαζομένων και επισκεπτών προς την ευρύτερη περιοχή. Η νέα υπόγεια σύνδεση αντιμετωπίζεται, επομένως, όχι μόνο ως λύση στα σημερινά προβλήματα, αλλά και ως εργαλείο προσαρμογής της πρωτεύουσας στις αυξημένες ανάγκες του μέλλοντος.

Στο ίδιο πλέγμα παρεμβάσεων εντάσσεται και η αναβάθμιση της λεωφόρου Βουλιαγμένης, όπου προβλέπεται η δημιουργία νέων ανισόπεδων κόμβων. Ο στόχος είναι η σταδιακή κατάργηση φωτεινών σηματοδοτών σε επιλεγμένα σημεία ώστε ο άξονας να αποκτήσει χαρακτηριστικά ημι-αυτοκινητοδρόμου, με πιο ομαλή και αδιάλειπτη ροή κυκλοφορίας. Μια τέτοια εξέλιξη εκτιμάται ότι θα μειώσει περαιτέρω τις καθυστερήσεις, ιδίως σε περιοχές όπως η Ηλιούπολη και η Αργυρούπολη, οι οποίες σήμερα υφίστανται έντονα τις συνέπειες της διέλευσης μεγάλου όγκου οχημάτων.

Η Σήραγγα Ηλιούπολης, επομένως, δεν παρουσιάζεται απλώς ως ένα μεμονωμένο τεχνικό έργο, αλλά ως κομβικό στοιχείο μιας ευρύτερης στρατηγικής για την αναδιοργάνωση των οδικών μεταφορών στην Αθήνα. Η απευθείας σύνδεση βορρά και νότου, η σημαντική μείωση του χρόνου μετακίνησης, η υποστήριξη μεγάλων αστικών αναπτύξεων και η αναβάθμιση βασικών λεωφόρων συνθέτουν μια εικόνα με ισχυρό αναπτυξιακό και λειτουργικό αποτύπωμα. Σε μια πόλη όπου το κυκλοφοριακό παραμένει μία από τις πιο πιεστικές καθημερινές προκλήσεις, η προώθηση ενός τέτοιου έργου δημιουργεί προσδοκίες για ένα διαφορετικό μοντέλο μετακίνησης: πιο γρήγορο, πιο άμεσο και πιο αποδοτικό. Το αν αυτές οι προσδοκίες θα μετατραπούν σύντομα σε απτή πραγματικότητα, θα κριθεί από τον ρυθμό με τον οποίο το έργο θα περάσει από τις εξαγγελίες στην υλοποίηση. Προς το παρόν, πάντως, η επιστροφή της Σήραγγας Ηλιούπολης στο επίκεντρο δείχνει ότι ένα σχέδιο που επί χρόνια έμοιαζε μακρινό διεκδικεί πλέον ουσιαστικά θέση στο μέλλον της Αττικής.