«Τώρα είμαστε σίγουρα σε στάση αναμονής. Δεν μπορεί να δει κανείς ούτε δύο μήνες μπροστά… αναστέλλουμε αποφάσεις τις οποίες θα έπρεπε τώρα να παίρνουμε», ανέφερε από το βήμα του Οικονομικού Φόρουμ των Δελφών, διευκρινίζοντας ότι η στάση αυτή αφορά κυρίως νέα επενδυτικά βήματα.
Την ίδια στιγμή, προσδιόρισε με σαφήνεια τον βασικό εγχώριο κίνδυνο: «Το μόνο κίνδυνο που θα έβλεπα είναι μιας πολιτικής αστάθειας στο μέλλον, η οποία προφανώς θα επιδράσει και στην οικονομία και πιθανόν σημαντικά».
Ο Πρόεδρος του ΣΕΒ έδωσε ιδιαίτερο βάρος στη μεταστροφή που συντελείται σε ευρωπαϊκό επίπεδο, υπογραμμίζοντας ότι η επόμενη περίοδος δεν θα θυμίζει σε τίποτα το προηγούμενο μοντέλο χρηματοδότησης. «Μετά το 2022 που ξεκίνησε ο πόλεμος στην Ουκρανία… η Ευρώπη αλλάζει και επανατοποθετεί προτεραιότητες. Στο νέο προϋπολογισμό που συζητείται από το 2028 μέχρι το 2034 έχουν επαναπροσδιοριστεί σχεδόν τα πάντα», σημείωσε. Και έγινε πιο συγκεκριμένος ως προς την κατεύθυνση των πόρων: «Τα χρήματα φεύγουν από τα ταμεία συνοχής και πάνε πιο πολύ… οι επιδοτήσεις για την αμυντική βιομηχανία έχουν ανέβει 1000%».
Η αλλαγή αυτή, όπως προκύπτει από την τοποθέτησή του, περιορίζει τα περιθώρια «εύκολης» χρηματοδότησης για χώρες όπως η Ελλάδα και μετατοπίζει το βάρος σε πιο στοχευμένες επενδύσεις.
Την ίδια στιγμή, επιχείρησε να αποδομήσει ένα από τα βασικά σενάρια που κυκλοφορούν στην αγορά: «Έχει καλλιεργηθεί στην Ελλάδα ένας μύθος ότι τελειώνοντας το Ταμείο Ανάκαμψης θα τελειώσουν οι επενδύσεις… Αυτό δεν είναι αλήθεια», τόνισε, εξηγώντας ότι το επενδυτικό κύμα έχει ήδη «ουρά». Και πρόσθεσε: «Η συμβασιοποίηση τελειώνει το 2026, αλλά το 2027 και το 2028 συνεχίζονται πάρα πολλές επενδύσεις οι οποίες δεν έχουν ολοκληρωθεί». Ενώ άνοιξε και τον ορίζοντα της επόμενης περιόδου: «Με το νέο πρόγραμμα 2028-2034 συνεχίζουν να υπάρχουν σημαντικά κονδύλια για την Ελλάδα για επενδύσεις… για τη βιομηχανία, για την αμυντική και όχι μόνο».
Μικρό βηματάκι στην Ενέργεια
Στο ενεργειακό κόστος ο πρόεδρος του ΣΕΒ περιέγραψε ένα διαρθρωτικό μειονέκτημα που συνεχίζει να βαραίνει την ανταγωνιστικότητα της ελληνικής βιομηχανίας, πολύ πριν τις πρόσφατες γεωπολιτικές εντάσεις.
«Πριν τον πόλεμο η Ευρώπη είχε την ακριβότερη ενέργεια σε σχέση με Αμερική και Κίνα. Η Ελλάδα είχε την ακριβότερη ενέργεια μέσα στην Ευρώπη για τη βιομηχανία. Όχι για τα νοικοκυριά… Η βιομηχανία πληρώνει το ‘σπασμένο τζάμι’», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Παρά τις παρεμβάσεις που έχουν γίνει το τελευταίο διάστημα, η εικόνα –όπως τη σκιαγράφησε– παραμένει δύσκολη: «Υπήρξαν κάποια μέτρα… αλλά η ανάσα αυτή έγινε ένα πολύ μικρό βηματάκι».
Την ίδια στιγμή, ανέδειξε και μια κρίσιμη ευρωπαϊκή παράμετρο, που εντείνει τις ανισορροπίες: «Η Ευρώπη… ουσιαστικά απελευθερώνει τα χέρια των κυβερνήσεων… να βοηθήσουν τις βιομηχανίες. Οι χώρες που έχουν μεγάλα δημοσιονομικά περιθώρια θα βοηθήσουν περισσότερο… ενώ οι πιο στριμωγμένες έχουν πολύ μικρότερα περιθώρια». Και έφερε το παράδειγμα των διαφορών εντός ΕΕ: «Άλλες δυνατότητες έχει μια χώρα με 35% χρέος και άλλες μια χώρα με 135%», υπονοώντας το περιορισμένο περιθώριο στήριξης της ελληνικής οικονομίας.
Μισθοί
Στο ζήτημα των αποδοχών, ο πρόεδρος του ΣΕΒ αναγνώρισε ευθέως την πίεση που δέχεται ένα μεγάλο μέρος της κοινωνίας, βάζοντας όμως ταυτόχρονα τα όρια που θέτει η ίδια η οικονομία.
«Ένα μεγάλο κομμάτι της ελληνικής κοινωνίας – υπολογίζεται περίπου στο 30% – δεν μπορεί να βγάλει το μήνα του…», ανέφερε, περιγράφοντας την πραγματική εικόνα εισοδημάτων.
